Blog van Alec Ewing: Nieuwe tentoonstelling in Oudheidkamer

Alec Ewing, conservator

In maart was ik heel druk met een nieuwe tentoonstelling over Aagje Luijtsen en Harmanus Kikkert: From Texel with Love. We hebben het precies op tijd afgekregen.

Als conservator van Kaap Skil en de Oudheidkamer verwachtte ik vooral met de objecten bezig te zijn. Maar ook het maken van exposities hoort tot mijn taken.

Aangrijpende brieven

Aagje en Harmanus leefden in de achttiende eeuw. Harmanus was, als stuurman bij de VOC, jarenlang van huis. Van de brieven die Aagje aan haar man schreef zijn er negentien bewaard gebleven. De aangrijpende brieven bezorgen je een brok in je keel. Het leven was niet makkelijk in die tijd!

Riskante onderneming

Het klinkt misschien avontuurlijk en spannend: aanmonsteren op een VOC-schip en twee jaar van huis zijn. Maar het was zwaar en gevaarlijk. Je kon er schatrijk mee worden, zeker als je zo’n hoge positie had als Harmanus, maar de kans dat je het er niet levend vanaf bracht was ook heel groot. Ook Harmanus heeft hachelijke momenten gekend. Zijn schip is gekaapt door de Engelsen. Dankzij deze gebeurtenis zijn de brieven, die als onderdeel van de buit naar Engeland zijn verscheept, bewaard gebleven in een Engels archief.

Briefwisseling

Contact tussen de thuisblijvers en zeelui was bijzonder moeizaam in de VOC-tijd. Aagje gaf brieven mee aan familieleden en bekenden die ook richting Kaap de Goede Hoop gingen. Daar bleven ze liggen tot Harmanus langskwam, dus op de terugweg. Er zaten vaak maanden tussen het schrijven en het lezen van een brief. Ik vind dit een fascinerend gegeven. Het is voor ons nu zo vanzelfsprekend dat we elkaar vanaf elke plek op de wereld kunnen bellen!

Maken tentoonstelling

Er komt heel wat bij kijken voor zo’n tentoonstelling staat. Wat wil je vertellen, hoe vertel je het, welke objecten passen erbij? Ik heb mij eerst flink ingelezen in het onderwerp en een paar thema’s uitgekozen. Vervolgens zijn we gaan bedenken hoe we het verhaal gingen presenteren. Zo’n proces kan maanden duren en op het laatste moment komen er altijd nog veranderingen. De vrijwilligers van de Oudheidkamer, hoofd expositie Paul Golembiewski, vormgever Jacco Zandstra en de technische dienst van STM zijn allemaal betrokken bij het proces. Ik ben blij met het resultaat en hoop dat er veel mensen van zullen genieten.

Kaap Skil

Het verhaal van Aagje en Harmanus komt terug in Kaap Skil. In het souterrain, rond de maquette van de Reede van Texel, kun je meer leren over de VOC-schepen die van Texel vertrokken en de vrouwen die thuisbleven. Kaap Skil en de Oudheidkamer horen bij elkaar. Vandaar dat een entreekaartje voor Kaap Skil ook geldt voor de Oudheidkamer. We gaan de komende tijd de verbindingen duidelijker leggen.